De rol van recyclaat in een circulaire verpakkingsstrategie

Recyclaat in verpakkingen speelt een steeds grotere rol voor bedrijven die werken aan een circulaire verpakkingsstrategie. Recyclaat is thermoplastisch materiaal dat na gebruik opnieuw is verwerkt tot grondstof voor nieuwe verpakkingen. Het toepassen van gerecycled plastic in verpakkingen helpt je om de afhankelijkheid van virgin materiaal te verminderen en bij te dragen aan een duurzame en circulaire economie. In dit artikel beantwoorden we de meest gestelde vragen over recyclaat, van definitie tot praktische toepassing.

Wat is recyclaat en hoe verschilt het van virgin plastic? #

Recyclaat is thermoplastisch materiaal dat na gebruik is ingezameld, gesorteerd en opnieuw verwerkt tot grondstof. Virgin plastic is nieuw geproduceerd materiaal dat rechtstreeks uit aardolie of aardgas wordt gewonnen. Het verschil zit in de herkomst en de verwerkingsgeschiedenis van het materiaal.

Binnen recyclaat maak je onderscheid tussen twee typen. Post-consumer recyclaat (PCR) is afkomstig van producten die door consumenten zijn gebruikt en daarna zijn ingezameld via recyclingstromen. Post-industrial recyclaat (PIR) ontstaat als restmateriaal tijdens productieprocessen, nog vóórdat het product de consument bereikt.

Voor verpakkingskeuzes in een B2B-context is dit onderscheid relevant, omdat PCR doorgaans meer variatie in kwaliteit en kleur kent dan PIR. PIR is vaak schoner en consistenter van samenstelling. Welk type je kiest, hangt af van de toepassing, de eisen aan het eindproduct en de beschikbaarheid van het materiaal.

Welke soorten recyclaat zijn geschikt voor verpakkingstoepassingen? #

De meest gebruikte recyclaat-typen in de verpakkingsindustrie zijn rPET, rHDPE en rPP. Elk materiaal heeft specifieke eigenschappen die bepalen voor welke sectoren of producten het geschikt is.

• rPET: transparant, recyclebaar en met goede barrière-eigenschappen. Breed ingezet voor thermogevormde voedselverpakkingen, zoals schalen en bakjes voor verse producten. rPET is ook beschikbaar als CPET, geschikt voor oventoepassingen.
• rPP: hittebestendig, vochtbestendig en goed te sealen. Geschikt voor magnetron- en vriezerverpakkingen, en nuttig in zowel foodvers- als foodhoudbaar-toepassingen via thermovormen of spuitgieten.
• rHDPE: chemisch resistent en elastisch. Relevant voor homecare- en personalcareverpakkingen die via extrusieblazen worden geproduceerd.

De keuze voor een specifiek recyclaat-type hangt samen met de productietechniek die je gebruikt. Thermovormen vraagt om foliegeschikt materiaal, zoals rPET of rPP. Spuitgieten en extrusieblazen stellen andere eisen aan de smeltindex en viscositeit van het recyclaat.

Hoe verwerk je recyclaat succesvol in een circulaire verpakkingsstrategie? #

Het integreren van recyclaat in je verpakkingsstrategie vraagt om een stapsgewijze aanpak. Begin met materiaalselectie op basis van de technische eisen van je verpakking, de productietechniek en de toepassingssector. Niet elk recyclaat is geschikt voor elke toepassing.

• Kwaliteitsbeoordeling: beoordeel het recyclaat op consistentie, kleur, mechanische eigenschappen en eventuele verontreinigingen. Dit bepaalt mede welk percentage recyclaat haalbaar is in jouw product.
• Productieaanpassingen: verwerkingsparameters, zoals temperatuur, druk en snelheid, kunnen bij recyclaat afwijken ten opzichte van virgin materiaal. Stem dit af met je productiepartner.
• Percentage recyclaat bepalen: je hoeft niet direct over te stappen op 100% recyclaat. Een gefaseerde aanpak, waarbij je het percentage stapsgewijs verhoogt, geeft ruimte om de kwaliteit te bewaken.
• Communicatie naar eindklanten: maak transparant welk percentage recyclaat je verpakking bevat en wat dit betekent voor de duurzaamheidsprestaties van het product. Dit ondersteunt ook je MVO-rapportage.

Een monomateriaalontwerp, waarbij je verpakking uit één materiaalsoort bestaat, maakt recycling aan het einde van de levensduur eenvoudiger. Dit draagt bij aan een gesloten kringloop en verhoogt de waarde van het materiaal na gebruik.

Wat zijn de uitdagingen van recyclaat in verpakkingen en hoe los je die op? #

Recyclaat brengt praktische uitdagingen met zich mee die je moet kennen voordat je ermee aan de slag gaat. De meest voorkomende obstakels zijn kleurvariatie, mechanische eigenschappen, voedselveiligheid en beschikbaarheid.

• Kleurvariatie: post-consumer recyclaat kan per batch verschillen in kleur. Dit is zichtbaar bij transparante of lichtgekleurde verpakkingen. Een oplossing is het gebruik van kleurpigment of het kiezen voor donkerdere kleuren, waarbij variatie minder opvalt. Bij rPET voor foodvers is transparantie vaak een vereiste, wat de keuze voor hoogwaardig, gesorteerd PCR-materiaal noodzakelijk maakt.
• Mechanische eigenschappen: recyclaat kan een iets lagere stijfheid of treksterkte hebben dan virgin materiaal. Dit los je op door de wanddikte aan te passen of door recyclaat te combineren met een beperkt aandeel virgin materiaal voor kritische toepassingen.
• Voedselveiligheid: voor direct contact met voedsel gelden strenge eisen. Niet alle recyclaat-typen zijn goedgekeurd voor foodcontact. rPET voor foodtoepassingen moet voldoen aan specifieke normen, zoals de EFSA-richtlijnen. Kies altijd voor gecertificeerd food-grade recyclaat bij voedselverpakkingen.
• Beschikbaarheid: de beschikbaarheid van kwalitatief hoogwaardig recyclaat fluctueert. Een langetermijnrelatie met betrouwbare leveranciers en het werken met vaste specificaties helpt je om continuïteit in je productie te waarborgen.

Hoe helpt Koninklijke Hordijk je bij het toepassen van recyclaat in verpakkingen? #

Wij ondersteunen bedrijven bij de transitie naar op recyclaat gebaseerde verpakkingen, van de eerste materiaalkeuze tot de uiteindelijke productie. Onze aanpak is praktisch en gericht op wat haalbaar is voor jouw specifieke toepassing.

• We adviseren je over de juiste recyclaat-typen, zoals rPET, rPP of rHDPE, afgestemd op jouw verpakkingsontwerp en productietechniek.
• We extruderen onze eigen folies in onze fabrieken in Zaandam, waardoor we het percentage recyclaat in de folie direct kunnen aanpassen aan jouw wensen.
• We produceren thermogevormde verpakkingen onder BRC-gecertificeerde omstandigheden, ook bij de inzet van food-grade rPET en rPP.
• We denken mee over monomateriaalontwerpen die recycling aan het einde van de levensduur vergemakkelijken en bijdragen aan een circulaire economie.
• We helpen je bij het formuleren van concrete duurzaamheidsdoelstellingen rondom het gebruik van recyclaat, zodat je dit ook intern en naar klanten kunt communiceren.

Wil je weten welk percentage recyclaat haalbaar is voor jouw verpakking, of wil je een bestaande verpakking verduurzamen? Neem contact op met Koninklijke Hordijk en we kijken samen naar de mogelijkheden.